COLONIALVOYAGE.COM

Geschiedenis van Portugal en van de Portugezen overzee

Verantwoording

DEEL 2

Arnold van Wickeren

 

Geschiedenis van Portugal en van de Portugezen overzee

Deel 1: Het Iberisch schiereiland van prehistorie tot aan de komst van de Romeinen, de Romeinse tijd (200 v.Chr.- 400 n.Chr.) de koninkrijken van Sueven en Visigoten van moslimoverheersing tot onafhankelijk koninkrijk Portugal tot aan de stichting van het Huis Aviz Het begin van de maritieme expansie

Deel 2: Ontdekkings- en handelsreizen naar West-Afrika, Portugal ten tijde van Afonso V (1438-1481), De maritieme expansie ten tijde van João II (1481-1495)

Deel 3: Portugal onder koning Manuel I (1495-1521), De Portugese positie in Marokko, De eerste reis van Vasco da Gama naar Indië, Het verblijf in Calicut; de terugreis, De reis van Pedro Álvares Cabral

Deel 4: Meer reizen naar Indië, De Estado da India, De verrichtingen van Afonso de Albuquerque, Tristão da Cunha en Dom Francisco de Almeida (1506-1509), Het goud van Monomotapa

Deel 5: De Carreira da India, De eerste jaren van het gouverneurschap van Afonso de Albuquerque, Malacca, De Molukken en de Banda-eilanden, Albuquerque terug in Malabar, Malabar in de jaren 1513-1514, De kust van Oost-Afrika (1509-1515)

Deel 6: De Atlantische eilanden, Reizen naar de Nieuwe Wereld, De betrekkingen met Noordwest-Afrika, De betrekkingen met Congo en Angola, De Swahili-kust (1515-1521), De Estado da India, Expansie van het Império Português (1515-1521)

Deel 7: De ontwikkeling van Portugal tot maritieme en commerciële grootmacht, De verovering van Ceuta, Ontwikkelingen in scheepsbouw en navigatie, Monniken en kooplieden in Centraal-Azië, De Atlantische eilanden, Ontdekkings- en handelsreizen naar Afrika in de jaren 1443-1447; de eerste zwarte slaven, De maritieme expansie in de jaren vijftig van de 15e eeuw, Castiliaanse penetratie in de Golf van Guinée; de Verdragen van Alcáçovas (1479) en Toledo (1480), Pogingen van João II (1481-1495) meer invloed te verwerven in het binnenland van West-Afrika, Kanttekeningen bij de ontdekkingsreizen van Diogo Cão, Columbus en Portugal; het Verdrag van Tordesillas, Stokkende maritieme expansie?, De strijd om de handel in specerije, De reis van Fernão de Magalhães

Deel 8: Portugal onder koning João III (1521-1557), Het begin van de kolonisatie van Brazilië, Portugal in de problemen in Marokko, De goudhandel aan de Minakust, De verovering van het moslimkoninkrijk Granada, Het aandeel van Portugezen in de ontdekking van Noord-Amerika

Deel 9: De Atlantische eilanden en Opper-Guinée, De relaties met het koninkrijk Benin, De betrekkingen met Congo en Angola, De Swahilikust en de Carreira da India in de jaren twintig van de 16e eeuw, De Swahilikust en de Carreira da India van 1530 tot aan het overlijden van koning João III in 1557

Deel 10: De Estado da India in de jaren 1522-1526, De Estado da India in de jaren 1526-1538, De ontwikkelingen in het Verre Oosten

Deel 11: De Estado da India in de jaren 1538-1545, De Estado da India in de jaren 1545-1558, De Visserijkust, Coromandel, Bengalen en de Carreira da India, De Portugese expeditie naar Abessinië, De waarschijnlijke ontdekking van Australië

Deel 12: De Portugese bemoeienissen met Ceylon (1538-1558), Portugees Malacca (1538-1558), De handelsrelaties met China (1538-1546), Birma en Siam (1538-1558), Portugese kooplieden en missionarissen in Japan (1538-1558), De Molukken onder Portugees bestuur (1540-1558)

Deel 13: De vereniging van Portugal met Spanje (1557-1640), Sebastião’s rampspoed in Marokko (1415-1578), De Atlantische eilanden en West-Afrik (1420-1637)

Deel 14: Angola en Kongo (1565-1641), De Swahilikust (1557-1599)

Deel 15: De Estado da India in de jaren 1558-1581, De Estado da India in de jaren 1581-1597, De komst van Hollanders en Engelsen naar Indië 1597-1600

Deel 16: De aanval van de Hollanders op de Estado da India, Overige verwikkelingen in de Estado da India, De Portugezen aan de Tamilkust in de Periode 1560-1640

Deel 17: De teloorgang van Portugals positie in Azië: de Estado da India in de periode 1622-1640, De Portugezen in Bengalen, Portugezen, Spanjaarden en Hollanders in Siam en Achter-Indië

 

Arnold van Wickeren

 

Geschiedenis van Portugal en van de Portugezen overzee. All rights reserved. Copyright © 2008, Arnold van Wickeren

Geschiedenis van Portugal en de Portugezen overzee Deel 2
Arnold van Wickeren

Verantwoording

In de `Verantwoording' van Deel I van dit werk is uitvoerig ingegaan op de wordingsgeschiedenis van dit boek en op de bij het schrijven daarvan gevolgde werkwijze. Hier zij slechts vermeld, dat gede­tail­leerde deelstu­dies overwo­gen zijn, maar dat tenslotte het oor­spronkelijke onderwerp gehand­haafd is. Deze is, de gehele geschie­denis van Portu­gal, met een sterk accent op de heroï­sche tijdvak­ken van ontdek­kin­gen, ver­overin­gen en tenslot­te de strijd om het behoud van verwor­ven posi­ties, tegen vooral de Hol­land­se belagers. Gelet op het brede karakter van het boek en mijn leeftijd (1935) zou het werk niet voltooid kunnen worden als bij ieder deelon­der­werp de oor­spronkelijk litera­tuur en vrijwel alles wat daarna aan studies over dat onder­werp gepubli­ceerd is, zou worden betrokken. Er is daarom uitslui­tend gebruik­gemaakt van secun­daire litera­tuur, met dien verstan­de dat per deelon­der­werp, naast andere wer­ken, het best gedocu­menteer­de boek is, of de best gedocumen­teerde boeken zijn, geraad­pleegd. De selectie van deze werken is geschied aan de hand van de biblio­grafie en de verantwoor­ding in daarvoor geraad­pleegde boe­ken. Een daarbij onder­vonden probleem is, dat sommige boeken in geen enkele Nederlandse bibliotheek worden aangetroffen. Dit zou de reden kunnen zijn dat een bepaald werk node gemist wordt. In ieder deel is, per hoofdstuk of deel daarvan, aange­geven welke werken zijn geraadpleegd. In het laatste deel zal een volledige lijst van geraadpleegde literatuur worden opgeno­men. Er wordt gestreeft naar delen van circa tweehonderd pagina's tekst. Hoeveel delen dat bij leven en welzijn zal opleveren, is nog niet te zeggen.

Omdat dit boek berust op literatuurstudie en niet op bron­nenon­derzoek, zal de lezer over het algemeen niet de eigen mening van de schrijver aantreffen. In belangrijk geachte gevallen, waarin door de onduidelijkheden of tegenstrijdig­heden in de oudst beschik­bare bron­nen, ruimte is voor verschillende interpretaties, zijn de verschillende opvat­tingen van historici naast elkaar vermeld. Soms is, beargu­men­teerd, geko­zen voor een bepaalde opvatting. Het boek bevat geen noten, omdat het geen proefschrift is en omdat het ontbreken van noten de lees­baarheid ver­groot.

De `Inleiding' geeft een beknopte samenvatting van Deel I, voorzover relevant voor de lezer van Deel II. Bij het schrij­ven zijn drie nieuwe werken gebruikt. Het belangrijkste boek is het eerste deel van Immanuel Wallersteins werk The Mo­dern World-System, met de ondertitel Capita­list Agri­culture and the Origins of the European World-Economy in the Sixteenth Century. In dit boek worden de oorza­ken van de Europese expan­sie in de 15e eeuw en de Portugese leiding daarbij, bij wijze van aanloop tot het eigenlijke onder­werp van het boek, in een breed perspectief geplaatst. Het twee­de boek is Congo to Cape van Eric Axelson, waaraan enige saillante bijzonderheden werden ontleend, die in de samen­vatting zijn verwerkt. Hetzelfde geldt voor het derde boek: Portu­gal e o Mar, Viagens pelos Desco­bri­mentos van Rui Rasqui­ho en Jorge Barros, dat in 1983 in opdracht van de Raad van Europa ge­schreven ter gelegen­heid van de XVII Expo­sição Europeia de Arte, Ciênci­a e Cultura en dat in een kort bestek een uitstekende samenvat­ting geeft.

Nadat bij de verschillende hoofdstukken/paragrafen de literatuur is vermeld, toevoegen: wanneer uit de vermelde literatuur geciteerd wordt, of er anderszins naar verwezen wordt, is kortheidshalve slechts de achternaam van de auteur vermeld. Veel geraadpleegde auteurs citeren veelvul­dig uit, of beroepen zich op klassieke Portugese kronieken. Voorzover deze citaten of standpunten in dit boek zijn overgenomen, is daarbij ook slechts de achternaam van de kroniekschrijver vermeld, terwijl de kroniek en andere relevante zaken uit onderstaande opsom­ming blijken.

1.1. Het begin van de maritieme expansie

 

Colonialvoyage.com. All rights reserved. Copyright © 2008, Marco Ramerini

e-mail

eXTReMe Tracker